ليكن در برابر گروه عظيم شرق‌شناسان مغرض ، متعصّب ، كج‌انديش و غير منصف ، شمار در خور توجّهى نيستند . براى آشنايى با چرايى و چگونگى پيدايش حركت شرق‌شناسى و تاريخ ، ادوار و شاخه‌هاى آن ، همچنين طبقات مستشرقان ، دست‌آوردهاى مطالعات شرق پژوهى و تأثير اين مطالعات بر انديشه‌ى انديشمندان شرقى به كتاب‌هاى ذيل مراجعه فرماييد : 1 - إنتاج المستشرقين و أثره فى الفكر الاسلامى / مالك بن نبى / دار الارشاد - بيروت 2 - الإستشراق و الخليفة الفكرية للصّراع الحضارى / دكتر محمود حمدى زقزوق / سلسلة كتاب الأمّة القطرية . 3 - شرق‌شناسى ( شرقى كه آفريده‌ى غرب است ) / ادوارد سعيد / ترجمه‌ى دكتر اصغر عسكرى خانقاه و دكتر حامد فولادوند / موسسه‌ى مطبوعاتى عطايى - تهران . 4 - الظاهرة الإستشراقية و أثرها على الدّراسات الإسلاميّة / دكتر سامى سالم الحاج / مركز دراسات العالم الاسلامى - مالت . 5 - فلسفة الإستشراق / دكتر احمد سمايلوفتش / دار المعارف - قاهره . 6 - موقف المستشرقين بين المشارقة / دكتر صبحى ناصر حسين / سلسلة كتب الثقافة المقارفة - بغداد . براى آگاهى از زندگىنامه‌ى شرق‌شناسان و آثار آنان ، ر . ك : فرهنگ كامل خاورشناسان / دكتر عبد الرحمن بدوى / ترجمه : شكر الله خاكرند / انتشارات دفتر تبليغات اسلامى - قم . * * * [ تعليقه 2 ] ( 2 ) فوتوريسم يا فيچريسم ) msirutuF ( به معناى اعتقاد به دوره‌ى آخر الزّمان و انتظار ظهور منجى غيبى و مصلح جهانى ، يك ايده‌ى جهان وطنى ( انترناسيوناليستى ) است و به قوم ، جغرافيا ، نژاد ، دين و يا مذهب خاصّى ، اختصاص ندارد . اين حقيقت ، در آينه‌ى مأثورات اسلامى ما نيز انعكاس يافته است . در بخشى از زيارت حضرت صاحب الأمر ( عجلّ الله تعالى فرجه ) كه جناب ثقة المحدثين حاج شيخ عباس قمى رحمه اللّه از سيد بن طاووس قدّس سرّه نقل كرده است ، چنين مىخوانيم : « السّلام على المهدى الّذى وعد الله عزّ و جلّ به الامم أن يجمع به الكلم و يلّم به الشعث و يملأ به الأرض قسطا و عدلا » . « 1 »

--> ( 1 ) . مفاتيح الجنان / باب سوم .